STICHTING DORPSBEHOUD
HARDINXVELD-GIESSENDAM

ONDERGELOPEN POLDER

Het lijkt vaak anders, maar de mens en zijn woonomgeving hebben veel met elkaar gemeen. Anders gezegd: hoe een mens is, wordt vaak bepaald door hoe hij woont. Ons leven staat niet op zichzelf. Er is een verband, een onderlinge verhouding met van alles. Als ik nu mijn tuin inkijk zie ik meerdere soorten vogels. Een waterkip scharrelt door het gras. Een paar merels pikken in een appel, een stelletje eksters hippen over het terras en een koolmeesje schiet door de lucht. Links voorin zit een roodborstje op een tak.
Hun aanwezigheid in mijn tuin ervaar ik als aangenaam. Hun verblijf hier geeft aan dat ook zij dat zo aanvoelen. Misschien ook wel omdat ik die diertjes met regelmaat wat toestop. Brood dat is overgebleven, een appel die oud en rimpelig op de schaal lag, wat resterende kruim of een restje noten. Ik kan intens van die vogels genieten. Er zijn mensen die op een andere manier van vogels genieten. Dan denk ik aan de vogelaars die bij gelegenheid in horden een gebied opzoeken omdat daar een bijzonder exemplaar is waargenomen. Onlangs nog, bij Eemdijk. Daar was een bijzonder soort velduilen gezien en bij tientallen tegelijk togen de liefhebbers richting het IJsselmeer. Voorzien van de meest geavanceerde camera’s, die weer waren uitgerust met ongelofelijk grote en stoere lenzen. Al die op de velduilen afkomende vogelaars liepen door de polder ter plaatse. Die polder liep dit keer niet onder water, maar werd door mensen – in camouflagepakken – ondergelopen.

Die uilen komen uit noord-Europa, van Scandinavië tot in Siberië Ze waren daar langs de Eem neergestreken vanwege de er op dit moment veelvuldig voorkomende muizen, die de nattigheid in de weilanden trotseerden, maar door het water omhoog waren gekomen en zich daarbij teveel lieten zien. Om daar ongewild prooi te worden van die uilen.
Andere vogels leven meer van insecten. Of van gevallen fruit. Dat laatste was er het najaar in overvloed. Wat steeds minder wordt waargenomen zijn insecten. Als je enkele tientallen jaren terug een keer hard gereden had, was er veel moeite voor nodig om de voorkant van je auto weer smetvrij te krijgen. Overal zaten opgedroogde insecten, die zich hadden doodgevlogen op je auto. Nu ken je dat probleem alleen nog als je op de Afsluitdijk hebt gereden, de dijk Enkhuizen-Lelystad of een van de bruggen in Zeeland.
Dat is aan de ene kant een fijne ontwikkeling. Maar feitelijk is het een erg zorgelijke zaak. Er komen immers veel minder insecten voor en dus ook veel minder vogels en andere dieren die van die insecten leven. Ook dat is het gevolg van klimaatverandering. Rechtstreeks vanwege het ontbreken van voedsel en indirect door het minder worden van nest- en andere verblijfsplekken, die door allerhande isolatiemaatregelen dicht werden gemaakt.

Dick de Jong